Điển hình sản xuất sạch hơn trong ngành xi măng

Cập nhật lúc 9:5' 5/8/2010
Trong quá trình sản xuất xi măng, vấn đề lớn nhất mà các công ty thường gặp phải là lượng phát thải bụi ở các công đoạn gia công nguyên liệu và thành phẩm luôn ở mức cao làm ảnh hưởng đến sức khỏe người lao động và gây ô nhiễm môi trường. Với việc áp dụng thành công một loạt giải pháp SXSH, công ty CP xi măng Phú Thọ được cho là một trong những điển hình về ứng dụng SXSH trong công nghiệp của ngành xi măng
Cụ thể, hàm lượng CO trong khí thải của công ty vượt 10,5 lần tiêu chuẩn cho phép; hàm lượng SO2 trong khí thải vượt 1,15 lần tiêu chuẩn; khí NH3 vượt 1,33 lần tiêu chuẩn; bụi toàn phần vượt 1,3 lần tiêu chuẩn. Để giải quyết vấn đề này, năm 2007, công ty bắt đầu tham gia vào Hợp phần sản xuất sạch hơn trong công nghiệp (CPI). Ông Nguyễn Văn Độ - Phó tổng giám đốc công ty cho biết: "Để hoạt động SXSH tại công ty được thực hiện một cách bài bản và cho kết quả tốt nhất, các hoạt động của công ty đã được chia thành 2 giai đoạn và được thực hiện bài bản dưới sự giám sát của 14 thành viên đội đánh giá hiệu quả SXSH của công ty".

Theo đó, công ty đã bắt đầu giai đoạn 1 với những hoạt động không tốn chi phí hoặc chi phí thấp, chủ yếu tập trung vào các mục tiêu giảm tiêu thụ điện, giảm lượng bụi thải ra môi trường và giảm tổn thất than. Cụ thể, để giảm tiêu thụ điện, đội SXSH của công ty đã đề ra các giải pháp như thay đổi vị trí các động cơ cho phù hợp với phụ tải; lắp thiết bị tiết kiệm điện cho các động cơ có tải dao động; thay thế đèn tín hiệu bằng các đèn công suất thấp, thay đèn chiếu sáng bằng đèn Compact 50W. Với tổng giá trị đầu tư cho nhóm giải pháp này là 970 triệu đồng, mỗi năm công ty tiết kiệm được 740.000 kWh, tương đương 740 triệu đồng.

Tương tự như vậy, để giảm lượng bụi tiêu thụ, công ty đã thực hiện những giải pháp như thường xuyên bảo dưỡng, sửa chữa, vệ sinh hệ thống lọc bụi; thay thế và sửa chữa các đệm bị hỏng; trồng cây xanh xung quanh khu vực sản xuất, với tổng vốn đầu tư là 250 triệu đồng cho giai đoạn này. Nhờ đó, mỗi năm công ty thu lại được 30 triệu đồng, đồng thời giảm phát thải 200 tấn bụi.

Trước khi tiến hành SXSH, lượng than tiêu thụ của công ty bị tổn thất rất lớn do chưa có kho chứa, công ty phải thường xuyên chất đống. Bên cạnh đó, việc lò đốt cấp khí nóng quá cũ, thao thác thủ công cũng khiến lượng than thất thoát rất nhiều. Để khắc phục tình trạng này, công ty đã thực hiện ngay các giải pháp như bảo ôn các lò sấy; sửa chữa cửa lò đốt kín nhằm tránh tổn thất nhiệt qua cửa lò; dự trữ than vào khu nguyên liệu trong những ngày mưa… Nhờ hàng loạt những giải pháp với giá trị đầu tư khoảng 100 triệu đồng này, hàng năm, công ty tiết kiệm được 140 tấn than, tương đương 76 triệu đồng.

Sau khi hoàn thành giai đoạn 1 với những kết quả khả quan, công ty đã bắt đầu thực hiện giai đoạn 2 với những giải pháp đầu tư lớn hơn. Bởi trước khi tiến hành SXSH, hệ thống cấp liệu của công ty rất lạc hậu, điều chỉnh cửa mở bằng van dạng tấm nên rất khó khống chế lượng nguyên liệu đạt tỉ lệ yêu cầu. Bên cạnh đó, công suất 2 máy kẹp hàm clinke của công ty cũng ở mức thấp. Điều này đã gây ảnh hưởng lớn đến năng suất cũng như khiến hao mòn thiết bị nghiền. Do vậy, công ty đã đầu tư lắp thêm 2 bunke chứa clinke trước khi xuống máy kẹp hàm; thay thế 7 bộ tháo liệu đáy xi lô bằng 7 bộ van cấp liệu kiểu thanh ghi; thay 7 bộ cấp liệu rung từ bằng hệ thống cân bằng điện tử… Giá trị đầu tư nhóm giải pháp này là 1,063 tỷ đồng. Sau 1 năm, công ty thu được 466,4 triệu đồng từ việc tăng 10% năng suất nghiền xi măng; tiết kiệm 3% điện năng, đồng thời giảm 90% bụi phát tán, tương đương giảm 259 tấn CO2/năm.

Giải pháp thứ 2 được thực hiện trong giai đoạn này là đầu tư cho hệ thống đóng bao xi măng do trước đây, sử dụng máy đóng bao lạc hậu nên năng suất đóng bao thấp, lượng xi măng phát tán ra khu vực đóng bao rất nhiều. Để khắc phục, công ty đã thực hiện thay thế hệ thống máy cũ bằng máy đóng bao BHYW, mâm quay 8 vòi tự động, điều chỉnh bằng biến tần, công suất 80–120 tấn/giờ, đồng thời lắp thêm 1 túi lọc bụi công suất 20.000m3/giờ để thu hút toàn bộ bụi phát sinh tại khu vực này; lắp mới hệ thống vận chuyển cho phù hợp. Với 1,933 tỷ đồng đầu tư, mỗi năm, công ty đã tiết kiệm được 534 triệu đồng, giảm tiêu thụ điện 0,135 kWh/tấn xi măng, giảm 200 tấn bụi/năm; giảm phát thải 195 tấn CO2/năm.

Đặc biệt, để giải quyết triệt để việc tổn thất than, công ty đã xây dựng 1 nhà kho chứa than có sức chứa khoảng 7.000 tấn, đủ dự trữ cho hơn 2 tháng sản xuất. Với tổng giá trị đầu tư của nhóm giải pháp này là 2,211 tỷ đồng, hàng năm công ty thu lãi 800,1 triệu đồng từ việc giảm tiêu thụ than, tiết kiệm 1,3kWh điện sấy/tấn xi măng, giảm 77 tấn bụi/năm, giảm phát thải 950 tấn CO2/năm.

“Sau khi kết thúc 2 giai đoạn tham gia hợp phần sản xuất sạch hơn vào năm 2008, trước những thành quả đạt được, công ty quyết định kéo dài hoạt động của đội tư vấn SXSH, đồng thời thực hiện chế độ quan trắc môi trường 6 tháng/lần để duy trì những thành quả về cả kinh tế và môi trường đạt được sau khi tham gia SXSH” - ông Độ cho biết./.

Phương Lan
(Nguồn: VEN)